چرا با وجود این‌همه ارتباط آنلاین، باز هم احساس تنهایی می‌کنیم؟/ لایک و پیام کافی نیست؛ مغز برای احساس حمایت به چیزهای دیگری نیاز دارد

شبکه‌های اجتماعی بخش بزرگی از ارتباطات روزمره ما را به خود اختصاص داده‌اند. بسیاری از گفت‌وگوها، احوالپرسی‌ها و حتی درد دل‌ها حالا در پیام‌رسان‌ها و شبکه‌های اجتماعی اتفاق می‌افتند. اما پژوهشگران می‌گویند «در ارتباط بودن» الزاماً به معنای «احساس حمایت شدن» نیست.

در یک مطالعه جدید که در Journal of General Internal Medicine منتشر شده، پژوهشگران ارتباط میان حمایت عاطفی در زندگی واقعی، حمایت دریافت‌شده از شبکه‌های اجتماعی و احساس تنهایی را در ۱۵۱۲ بزرگسال آمریکایی بررسی کردند.

طبق نتایج، افرادی که کمترین میزان حمایت عاطفی واقعی را داشتند، بیش از هشت برابر افرادی که بیشترین حمایت واقعی را گزارش کرده بودند، با احتمال تنهایی مواجه بودند.

در مقابل، رابطه میان حمایت عاطفی دریافت‌شده از شبکه‌های اجتماعی و تنهایی بسیار ضعیف‌تر بود. وقتی هر دو نوع حمایت در یک مدل آماری بررسی شدند، تنها حمایت عاطفی در دنیای واقعی ارتباط معناداری با تنهایی داشت.

البته این یافته به معنای بی‌فایده بودن شبکه‌های اجتماعی نیست. برای بعضی افراد، فضای آنلاین می‌تواند امکان پیدا کردن دوستان، گروه‌های هم‌فکر یا افرادی با تجربه‌های مشابه را فراهم کند. پژوهش‌های دیگر نیز نتایج متفاوتی درباره تأثیر حمایت آنلاین بر سلامت روان گزارش کرده‌اند.

شاید تفاوت میان ارتباط و صمیمیت هم مطرح باشد؛ دیدن عکس دوستان، لایک کردن یک پست یا ردوبدل کردن چند پیام می‌تواند حس ارتباط ایجاد کند، اما الزاماً همان چیزی نیست که فرد هنگام بیماری، ناراحتی یا یک بحران شخصی به آن نیاز دارد.

حتی زمان استفاده از شبکه‌های اجتماعی نیز ممکن است اهمیت داشته باشد. یک پژوهش دیگر از همین گروه تحقیقاتی نشان داده بود که استفاده از شبکه‌های اجتماعی در ۳۰ دقیقه نخست پس از بیدار شدن با افسردگی ارتباط داشته است؛ هرچند پژوهشگران تأکید کرده‌اند که این مطالعه رابطه علت و معلولی را ثابت نمی‌کند و ممکن است جهت رابطه برعکس باشد یا هر دو تحت تأثیر عوامل دیگری قرار داشته باشند.